Toyota Land Cruiser khởi nguồn từ Toyota Jeep BJ năm 1951, sau đó phát triển thành ba nhánh sản phẩm từng tồn tại song song. Tại Việt Nam, 100 Series là dòng đầu tiên được Toyota Việt Nam phân phối từ năm 2000, trước khi LC300 ra mắt thị trường vào tháng 10/2021.
Toyota phát triển Jeep BJ trong bối cảnh Chiến tranh Triều Tiên làm tăng nhu cầu về xe quân sự có thể hoạt động trên địa hình khó. Mẫu xe ra mắt ngày 1/8/1951 với tên Toyota Jeep BJ, sử dụng động cơ xăng 6 xi-lanh thẳng hàng, dung tích xi-lanh 3.4L.
Quân đội Nhật Bản không lựa chọn BJ, nhưng Toyota sau đó nhận được đơn hàng từ lực lượng cảnh sát. Đây là nhóm khách hàng đầu tiên sử dụng mẫu xe sau khi kế hoạch cung cấp cho quân đội không thành công.
Năm 1954, Toyota đổi tên Jeep BJ thành Land Cruiser sau tranh chấp liên quan đến tên Jeep. Một năm sau, Land Cruiser 20 Series xuất hiện và bắt đầu được xuất khẩu vào tháng 11/1955. Dòng xe có nhiều kiểu thân xe, gồm bản 5 cửa, 2 cửa mui cứng, 2 cửa mui mềm và bán tải.
Land Cruiser bắt đầu được bán tại Mỹ từ năm 1958, đạt doanh số cộng dồn 288 xe trong năm đầu tiên. Trong giai đoạn 1961-1965, đây là mẫu Toyota bán chạy nhất tại thị trường này.
Toyota chia gia đình Land Cruiser thành ba nhánh chính gồm heavy duty, station wagon và light duty. Cách phân chia này phản ánh mục đích sử dụng và vị trí của từng dòng xe rõ hơn việc xếp tất cả vào một chuỗi thế hệ.
Nhánh heavy duty ưu tiên độ bền, tính thực dụng và khả năng địa hình, gồm:
Nhánh station wagon chú trọng không gian và sự thoải mái, gồm:
Nhánh light duty gồm:
Tên Prado được sử dụng cho nhánh light duty tại một số thị trường từ năm 1990. Do ba nhánh có những giai đoạn cùng tồn tại, các nguồn có thể gọi Land Cruiser là dòng xe gồm 6, 9 hoặc 11 thế hệ. Khác biệt này xuất phát từ cách mỗi nguồn gộp các nhánh sản phẩm.
Cách trình bày theo ba nhánh sát với lịch sử sản phẩm hơn. Chẳng hạn, 55 Series từng được sản xuất song song với 40 Series, tương tự 70 Series và các dòng station wagon. Vì vậy, không thể xem mọi mẫu Land Cruiser là một thế hệ duy nhất lần lượt thay thế nhau.
40 Series ra mắt năm 1960, mang kiểu dáng vuông vức và có các biến thể mui trần, mui cứng, bán tải. Xe sử dụng hệ dẫn động hai cầu cùng hộp số phụ hai cấp để tăng khả năng vượt địa hình.
Trong giai đoạn 1961-1965, Land Cruiser là mẫu Toyota bán chạy nhất tại Mỹ. Toyota cũng cho biết một số xe 40 Series vẫn được sử dụng sau khoảng 50 năm.
Năm 1984, 70 Series ra mắt để kế nhiệm 40 Series trong nhánh xe địa hình chuyên dụng. Dòng xe có nhiều cấu hình, gồm xe hai cửa, wagon và bán tải.
70 Series vẫn được sản xuất và từng được dùng làm nền tảng cho xe chuyên chở vắc xin đến những khu vực xa xôi. Từ năm 1990, dòng xe này cũng trở thành cơ sở để Toyota phát triển Land Cruiser Prado nhỏ gọn hơn.
Năm 1967, Toyota giới thiệu 55 Series dưới dạng wagon, hướng đến không gian và sự thoải mái cho hành khách. Chiều dài cơ sở của 55 Series lớn hơn 40 Series 406 mm.
55 Series mở rộng dòng Land Cruiser sang nhóm xe phục vụ hành khách, thay vì chỉ tập trung vào các cấu hình địa hình chuyên dụng. Mẫu xe được phát triển song song với 40 Series và thuộc nhánh station wagon.
Năm 1980, 60 Series thay thế 55 Series. Xe tiếp tục sử dụng hệ dẫn động hai cầu tiêu chuẩn, đồng thời bổ sung điều hòa, radio và nội thất nâng cấp để phục vụ gia đình, người dùng đô thị.
Các trang bị này tạo khác biệt giữa nhánh station wagon và những dòng heavy duty cùng thời kỳ. Khả năng địa hình vẫn được duy trì, trong khi khoang xe có thêm tiện nghi cho nhu cầu sử dụng hằng ngày.
80 Series được giới thiệu vào tháng 3/1990 với thân xe dài và rộng hơn mẫu tiền nhiệm. Dòng xe sử dụng hệ dẫn động hai cầu toàn thời gian cùng khóa vi sai trung tâm.
Từ năm 1993, 80 Series được bổ sung động cơ 6 xi-lanh, dung tích xi-lanh 4.5L, đạt công suất tối đa 212 mã lực và mô-men xoắn 370 Nm. Cấu hình động cơ này được đưa vào trong quá trình sản xuất của dòng xe.
80 Series cũng là nền tảng để Toyota phát triển Lexus LX450. Mẫu Lexus sử dụng cơ sở kỹ thuật từ Land Cruiser nhưng hướng đến nhóm khách hàng khác.
Tại Việt Nam, một số xe Land Cruiser 80 Series vẫn đang được sử dụng. Tuy nhiên, các nguồn hiện có không nêu số lượng cụ thể của dòng xe này trên thị trường.
100 Series thay thế 80 Series từ năm 1998, với thiết kế bề thế và sang trọng hơn. Mẫu xe sử dụng động cơ V8 dung tích xi-lanh 4.7L, có công suất tối đa ban đầu 230 mã lực, đồng thời được trang bị hệ thống treo trước độc lập.
Động cơ V8 và hệ thống treo trước độc lập là hai khác biệt kỹ thuật đáng chú ý so với 80 Series. 100 Series cũng trở thành nền tảng để Toyota phát triển Lexus LX470.
Đây là dòng Land Cruiser đầu tiên được Toyota Việt Nam phân phối, bắt đầu từ năm 2000. Mốc này xác nhận thời điểm mẫu xe có mặt trong hệ thống phân phối chính thức của Toyota tại Việt Nam.
200 Series thay thế 100 Series. Trong lịch sử toàn cầu, năm 2007 phù hợp hơn với thời điểm J200 xuất hiện, trong khi các nguồn Việt Nam thường ghi nhận mẫu xe ra mắt từ năm 2008. Chênh lệch có thể liên quan đến năm mẫu xe hoặc thời điểm mở bán tại từng thị trường.
Tùy thị trường, 200 Series có các lựa chọn động cơ V8 xăng dung tích xi-lanh 5.7L, V8 xăng dung tích xi-lanh 4.6L và V8 diesel dung tích xi-lanh 4.5L. Xe cũng được trang bị Crawl Control để hỗ trợ vượt địa hình khó.
Crawl Control bổ sung khả năng hỗ trợ điện tử khi xe vận hành trên địa hình. 200 Series vẫn thuộc nhánh station wagon, tiếp nối vị trí của 55, 60, 80 và 100 Series.
Tại Mỹ, 200 Series là dòng Land Cruiser cuối cùng được phân phối trước khi tên xe tạm thời vắng mặt tại thị trường này.
Toyota Land Cruiser 300 Series ra mắt toàn cầu năm 2021 trên nền tảng TNGA-F. Toyota bỏ động cơ V8 và chuyển sang động cơ V6 tăng áp kép kết hợp hộp số tự động 10 cấp.
Động cơ và hộp số mới là khác biệt chính giữa 300 Series với dòng tiền nhiệm. Mẫu xe tiếp tục thuộc nhánh station wagon của gia đình Land Cruiser.
LC300 không được phân phối tại Mỹ nhưng vẫn có mặt tại nhiều thị trường quốc tế. Mẫu xe này khác với Land Cruiser 250 Series, dòng xe đưa tên Land Cruiser trở lại Mỹ.
250 Series nằm dưới 300 Series trong gia đình Land Cruiser và chia sẻ nền tảng với Lexus GX mới. Dòng xe thuộc nhánh light duty, cùng nhóm với 70 wagon, 90, 120 và 150 Series.
Từ năm 2024, 250 Series đưa tên Land Cruiser trở lại thị trường Mỹ sau một thời gian vắng bóng. LC300 vẫn không được phân phối tại Mỹ do hai dòng xe giữ vị trí khác nhau trong danh mục sản phẩm.
Bản 250 Series dành cho Mỹ sử dụng hệ truyền động hybrid với động cơ I4 tăng áp, dung tích xi-lanh 2.4L, hệ dẫn động hai cầu toàn thời gian và khóa vi sai trung tâm. Toyota lựa chọn cấu hình này riêng cho Land Cruiser 250 tại thị trường Mỹ.
Doanh số tích lũy của gia đình Land Cruiser vượt 10 triệu xe vào ngày 31/8/2019. Khi đó, dòng xe đã hiện diện tại khoảng 170 quốc gia và vùng lãnh thổ. Riêng năm 2018, doanh số toàn cầu đạt khoảng 400.000 xe.
Tại Việt Nam, các dữ kiện được ghi nhận tập trung vào ba dòng Land Cruiser. Một số xe 80 Series vẫn đang được sử dụng, nhưng không có số lượng cụ thể.
Toyota Land Cruiser 100 Series trở thành dòng đầu tiên được Toyota Việt Nam phân phối từ năm 2000. Sau đó, nguồn đại lý Toyota tại Việt Nam ghi nhận LC300 ra mắt thị trường vào tháng 10/2021.